Szmaragdolotka maskowa

Psittacara finschi

EKOLOGIA

  • Zasięg występowania

Szmaragdolotka maskowa pochodzi z południowo-wschodniej Nikaragui, Kostaryki i zachodniej Panamy. Osobniki, które uciekły z hodowli, świetnie zaaklimatyzowały się także w  Kalifornii i na Florydzie, gdzie tworzą już lokalne populacje. Jest spokrewniona ze szmaragdolotką krasnolicą (Psittacara leucophthalmus), z którą wyewoluowały z wspólnego przodka.  

  • Zajmowane stanowisko

Zamieszkuje szereg siedlisk, w tym lasy, sawanny, zarośla, palmowe bagna, namorzyny oraz obszary rolnicze (np. plantacje kawy). Często występuje w hałaśliwych stadach, liczących po kilkadziesiąt osobników, które przelatują nad głowami i lądują przy mniejszych i większych zbiornikach wodnych albo żerują na owocujących drzewach. Zbliżające się stado można rozpoznać po ostrych, piskliwych dźwiękach i hałaśliwym szczekaniu, ogólnie o dość piskliwej barwie dźwięku. Głos, zwłaszcza w locie, stada zazwyczaj utrzymują zgrzytliwy szczebiot przeplatany wyższymi piskami.Jak wiele papug szmaragdolotka świetnie radzi sobie także w miastach i miasteczkach, gdzie nocuje na drzewach. Tak czy inaczej najlepiej czuje się na wysokości od około 1800 m n.p.m.

MORFOLOGIA

Szmaragdolotka maskowa jest papugą średniej wielkości. Mierzy od 25 do 28 cm, osiągając masę od 135 do 175 g. Na całym ciele dominuje intensywna zieleń, która jedynie na spodzie ciała przechodzi staje się lekko żółtawa. 

Cechą rozpoznawczą jest ubarwienie głowy, na której z różną intensywnością i rysunkiem rozlewa się czerwona plama na czole i w przedniej części ciemienia, przypominającą małą „czapkę” lub „maskę”. U niektórych osobników czerwone plamki pojawiają się jeszcze w innych miejscach głowy. Także zewnętrzne krawędzie skrzydeł są czerwone, często z pomarańczowym odcieniem. W locie natomiast zachwyca spodami skrzydeł, które są jest intensywnie czerwone z żółtymi akcentami.

Wokół oka z pomarańczową bądź żółtą tęczówką znajduje się biała obrączka. Dziób szmaragdolotki jest mocny, zakrzywiony, w kolorze rogowym, nogi zaś szare.

HODOWLA

  • Pomieszczenie do hodowli

Ze względu na dużą potrzebę ruchu, najlepszym rozwiązaniem jest woliera zewnętrzna (z ocieplonym schronieniem) lub duża woliera wewnętrzna o długości min. 2-3 metrów. W sumie są dość odporne, ale należy chronić je przed przeciągami i spadkami temperatury poniżej 0°C. Decydując się na wolierę zewnętrzną należy poważnie wziąć pod uwagę głośną naturę szmaragdolotki maskowej, zwłaszcza w grupie. To ptaki stadne, które najlepiej czują się w parach lub grupach, a trzymane pojedynczo wymagają stałego kontaktu z opiekunem, ponieważ mogą stać się osowiałe lub agresywne. Są aktywne, towarzyskie i bardzo inteligentne. W przypadku klatki, większość dnia powinny spędzać poza nią.

W wolierach niezbędne są gałęzie do obgryzania (np. wierzba, brzoza, drzewa owocowe), które pozwalają ścierać dziób i zapobiegają nudzie. Warto zapewnić zabawki interaktywne i huśtawki. Szmaragdolotka uwielbia wodę, więc należy zapewnić jej płytki basenik do kąpieli lub regularnie zraszać letnią wodą z zraszacza.

  • Pokarm

Dieta szmaragdolotki maskowej musi być urozmaicona, aby zapobiec otłuszczeniu i niedoborom witaminowym. W naturze jest oportunistą żywieniowym, co należy odzwierciedlić w niewoli. Jeśli karmimy ją ziarnami, powinna to być mieszanka dla średnich papug z ograniczoną  ilością słonecznika i orzechów. Warzywa są lepsze niż owoce ze względu na niższą zawartość cukru. Mogą to być: brokuły, marchew, papryka, cukinia, dynia, bataty (gotowane) oraz zielone liście (jarmuż, mniszek lekarski, gwiazdnica). Owoce trzeba podawać z umiarem jako przysmak. Odpowiednie są: jabłka (bez pestek), gruszki, owoce tropikalne (papaja, mango), owoce jagodowe albo granat. Świetnym uzupełnieniem diety oczywiście są skiełkowane nasiona.

  • Rozmnażanie

Jak większość papug gotowość do rozrodu osiąga w wieku około 2-3 lat. Sezon lęgowy przypada zazwyczaj na okres od stycznia do lipca (zależnie od regionu), jednak w hodowli może być stymulowany przez wydłużenie dnia świetlnego i zwiększenie wilgotności. W środowisku naturalnym szmaragdolotka gniazduje w dziuplach drzew, czasami wysoko, również na palmie, dlatego najlepiej sprawdzają się pionowe budki typu „pień” lub skrzynkowe o wymiarach ok. 25×25 cm w podstawie i 50-60 cm wysokości z otworem wlotowym o średnicy 7–8 cm. Na dno sypiemy grubą warstwę wiórków drewnianych lub torfu. Samica składa od 3 do 4 jaj. Inkubacja trwa ok. 23–25 dni. Wysiaduje głównie samica, podczas gdy samiec ją karmi i pilnuje wejścia do budki.

Młode opuszczają gniazdo po ok. 7–8 tygodniach (ok. 50-60 dniach). Pozostają pod opieką rodziców i są przez nich dokarmiane przez kolejne 2-3 tygodnie po wylocie. W okresie karmienia piskląt niezbędny jest stały dostęp do pokarmu jajecznego oraz skiełkowanych nasion. Gatunek ten bywa płochliwy podczas lęgów, dlatego częste zaglądanie do budki może skutkować porzuceniem jaj lub agresją wobec młodych.